Demokracja to nie tylko coś, w co wierzymy. To coś, co praktykujemy. I nie utrzyma się ona sama z siebie.
W czasach rosnącej polaryzacji, kurczącej się przestrzeni obywatelskiej i znormalizowanej obojętności, demokracji nie można sprowadzać jedynie do instytucji, procedur czy sloganów. Przetrwa ona tylko wtedy, gdy ludzie zdecydują się zaangażować – gdy wezmą odpowiedzialność za to, jak sprawowana jest władza, jak broni się praw i jak praktykowana jest solidarność w codziennym życiu.
„Democracy as a Verb” to dwudniowe, stacjonarne spotkanie dla Senior Fellows Humanity in Action, którzy angażują się w zmiany demokratyczne nie tylko jako obserwatorzy, ale jako aktywni uczestnicy.
Zamiast pytać, czym jest demokracja, zadajemy trudniejsze pytanie: czego demokracja wymaga od nas – tu i teraz? Sercem projektu jest partycypacja. To nie jest miejsce na pasywne słuchanie, lecz na wspólną pracę, refleksję i wymianę. Dzięki różnorodnym formatom uczestnicy są zaproszeni do zabierania głosu, aktywnego słuchania, zadawania pytań i wspólnego tworzenia.
🟥 Program i formaty
Język odgrywa tu kluczową rolę. Uczestnicy zostaną zaproszeni do refleksji nad czasownikami, które kształtują ich życie obywatelskie. Chronić, sprzeciwiać się, jednać, mentorować, przełamywać, naprawiać i wiele innych – to właśnie te działania tworzą demokrację. Czasowniki te staną się punktem wyjścia do osobistych historii opowiedzianych w formie krótkich mikrowystąpień w stylu TED Talk. Wspólnie historie te pokażą, jak wartości demokratyczne, takie jak wolność, godność, solidarność, praworządność i odporność, są wdrażane – i testowane – w kontekstach zawodowych, obywatelskich i osobistych.
Dialog będzie kontynuowany podczas dyskusji w formacie World Café, gdzie Fellows wezmą udział we wzajemnym uczeniu się i wspólnym nadawaniu sensu kluczowym wyzwaniom demokratycznym. Idee będą krążyć między stolikami i perspektywami, ewoluując poprzez wymianę, a nie debatę, osadzając abstrakcyjne wartości w żywym doświadczeniu.
Kreatywność stanie się wspólnym językiem dzięki działaniu artiwistycznemu „Bank Czasowników – Leksykon Obywatelski” – partycypacyjnej instalacji gromadzącej słowa, frazy i wyrażenia opisujące, jak uczestnicy „praktykują demokrację” na co dzień. Język jest tu traktowany nie jako dekoracja, lecz jako narzędzie obywatelskie: coś, co może inspirować, mobilizować i łączyć.
Spotkanie stworzy również przestrzeń do przejścia od refleksji do działania. Podczas warsztatów „Lekcje gramatyki demokracji”, Fellows będą wspólnie pracować nad przełożeniem czasowników, ról i struktur na konkretne inicjatywy, partnerstwa i formy współpracy transgranicznej w ramach sieci Senior Fellows i poza nią.
To nie jest konferencja. To nie jest miejsce na łatwe porozumienie.
To zaproszenie do wystąpienia w roli aktora demokratycznego – do szczerego mówienia, uważnego słuchania i przyczynienia się do wspólnego wysiłku na rzecz utrzymania demokracji jako praktyki, a nie sloganu.
Program będzie składał się z różnych formatów, a treści będą współtworzone przez samych uczestników. Obejmują one:
- Mikrowystąpienia w stylu TED Talk (do 10 minut), podczas których Senior Fellows podzielą się swoimi doświadczeniami w praktykowaniu demokracji i/lub innowacyjnymi podejściami do pilnych pytań i wyzwań stojących przed demokracją.
- Dyskusje World Café prowadzone przez Senior Fellows, którzy przedstawią swoje stanowisko za pomocą „czasownika demokracji” – kluczowego pojęcia bliskiego ich dziedzinie zaangażowania, pracy lub wiedzy eksperckiej (takiego jak uczestniczyć, budować wspólnotę, chronić lub przełamywać). Następnie poprowadzą dyskusję z uczestnikami.
- Program będzie łączył różne interaktywne, kreatywne i praktyczne sesje.
🟥 Uczestnicy
Jeśli jesteś Senior Fellow HIA pracującym w kontekście, w którym demokracja znajduje się pod presją – lub jest po cichu brana za pewnik – to spotkanie zaprasza Cię do zatrzymania się, refleksji i nawiązania kontaktu z innymi osobami mierzącymi się z podobnymi napięciami.
Szukamy osób gotowych wnieść swoje doświadczenie, podważyć własne założenia i wziąć udział w partycypacyjnym, współtworzonym procesie. Nie chodzi o chwalenie się indywidualnymi osiągnięciami, lecz o wspólną odpowiedzialność i zbiorową naukę.
Wydarzenie jest przeznaczone dla około 30 uczestników związanych z sieciami HIA. Grupa będzie składać się głównie z osób z Polski i Niemiec, z dodatkową reprezentacją z Bośni i Hercegowiny, Holandii oraz Danii.
Uczestników wybierzemy na podstawie:
- Motywacji – wyrażonej w formularzu zgłoszeniowym,
- Doświadczenia i wiedzy specjalistycznej w danej tematyce,
- Różnorodności – w tym płci, obszaru geograficznego i profilu zawodowego,
- Zrównoważonego składu grupy – łączącego osoby o różnych doświadczeniach i poziomach zaangażowania w HIA.
Zachęcamy do aplikowania również osoby, które straciły kontakt z HIA lub są stosunkowo nowe w sieci!
🟥 Logistyka
Wydarzenie rozpoczyna się w sobotę rano. Uczestnicy powinni zaplanować przyjazd w piątek wieczorem i wyjazd w niedzielę po godzinie 14:00. Zapewniamy zakwaterowanie w pokojach dwuosobowych w Warszawie od piątku (6 marca) do niedzieli (8 marca 2026 r.). Spotkanie obejmuje lunch w sobotę i niedzielę, jedną kolację oraz przerwy kawowe w trakcie programu.
Koszty podróży zostaną zwrócone do określonej kwoty, zależnie od Twojej lokalizacji. Zwrot nastąpi po zakończeniu wydarzenia.
Należy pamiętać, że niestety możemy zwrócić koszty podróży wyłącznie na terenie Europy.
Zgłoszenia (poprzez wspomniany formularz) przyjmujemy w trybie ciągłym, ale nie później niż do 10 lutego. O wynikach zostaniesz poinformowany/a najpóźniej do 16 lutego.
🟥 Jeśli jesteś gotów/gotowa traktować demokrację jako czasownik – działanie ponad abstrakcję – zapraszamy do składania aplikacji.
Wydarzenie „Demokracja jako czasownik” jest organizowane i prowadzone przez Humanity in Action Polska we współpracy z Humanity in Action Niemcy, przy wsparciu Fundacji EVZ.
