Projekt „10 Stages. Human Rights: From History to Action” został zrealizowany przez Humanity in Action Polska jako kompleksowy cykl webinariów poświęconych analizie mechanizmów prowadzących do łamania praw człowieka oraz eksterminacji. Całość oparto na teorii 10 etapów ludobójstwa prof. Gregory’ego Stantona, która posłużyła jako punkt odniesienia do rozmowy o historii, ale także jako narzędzie interpretowania współczesnych procesów społecznych i politycznych. Cykl od początku był pomyślany jako przestrzeń łącząca wiedzę z odpowiedzialnością oraz refleksję z działaniem.
Cykl webinariów stanowił merytoryczne i praktyczne uzupełnienie narzędzi edukacyjnych rozwijanych w ramach projektu 10 STAGES, w szczególności aplikacji mobilnej 10 STAGES (dostępnej w trzech wersjach językowych: polskiej, angielskiej i niemieckiej) oraz strony internetowej www.10krokow.org.
Seria webinarów została skierowana do nauczycielek/nauczycieli, edukatorek/edukatorów, studentek/studentów, aktywistek/aktywistów oraz wszystkich osób pracujących z tematyką praw człowieka lub zainteresowanych jej społecznym i edukacyjnym wymiarem.
Uczestniczki/uczestnicy webinarów zostali mieli możliwość by na bazie rozmów z ekspertkami/ekspertami pogłębić refleksję nad tym, w jaki sposób rodzą się procesy wykluczenia, jak stopniowo ulegają normalizacji oraz w których momentach możliwa jest skuteczna reakcja – także na poziomie lokalnym i w ramach ograniczonych zasobów.
W ramach cyklu zrealizowano dziesięć webinariów, z których każde odnosił się do teorii 10 Kroków prof. Gregory’ego Stantona. Zaproszone ekspertki/eksperci z Polski oraz z zagranicy analizowali kolejne etapy – od klasyfikacji i symbolizacji, przez dehumanizację, organizację i polaryzację, aż po eksterminację i negację. Każde spotkanie łączyło perspektywę historyczną, odnoszącą się do konkretnych przykładów z przeszłości, perspektywę współczesną, pokazującą aktualne odpowiedniki omawianych mechanizmów, oraz perspektywę edukacyjną i praktyczną, wskazującą możliwe formy reagowania i przeciwdziałania.
W ramach cyklu „10 Stages. Human Rights: From History to Action” odbyły się webinaria:
- Klasyfikacja i Symbolizacja – Maria Synger, Jelle Zijlstra (6 maja)
- Dyskryminacja – Maciek Zabierowski, Karen Polak (13 maja)
- Dehumanizacja – dr Joanna Talewicz, Miriam Karoly (10 czerwca)
- Organizacja – Piotr Jakoweńko, Miško Stanišić (22 lipca)
- Polaryzacja – Beth Goldberg, Jacek Purski (16 września)
- Przygotowanie – dr Teresa Wontor-Cichy (21 października)
- Prześladowanie – Emma Abbate, Sofia Thornblad (18 listopada)
- Eksterminacja – Lynne Feldman, dr György Tatar (25 listopada)
- Osoby z niepełnosprawnościami – dr Katarzyna Ojrzyńska, dr Magda Szarota (2 grudnia)
- Negacja – Monika Mazur-Rafał, dr Tomasz Cebulski, Larysa Michalska (10 grudnia)
Rozmowy prowadził zespół Humanity in Action Polska: Monika Mazur-Rafał, dr Magda Szarota oraz Larysa Michalska, przy wsparciu technicznym i graficznym Dominiki Luśniak.
Moderacja sprzyjała pogłębionej analizie, zadawaniu pytań i wymianie doświadczeń, a także tworzeniu przestrzeni do rozmowy o trudnych i często niewygodnych tematach. Udział międzynarodowych ekspertek i ekspertów nadał cyklowi wymiar porównawczy i pozwolił pokazać, że choć konteksty historyczne i społeczne różnią się między krajami, mechanizmy prowadzące do przemocy pozostają zaskakująco podobne.
Webinaria pokazały, że reagowanie na przemoc i wykluczenie nie jest wyłącznie domeną instytucji czy ekspertów/ekspertek, lecz odpowiedzialnością rozproszoną, możliwą do podjęcia w codziennej pracy edukacyjnej, społecznej i obywatelskiej.
Nagrania są dostępne na kanale Fundacji Humanity in Action Polska w serwisie YouTube.
Scenariusze zajęć w oparciu o aplikację 10 Kroków można pobrać tutaj.
Seria została zrealizowana dzięki wsparciu Google Poland oraz przy patronacie Babka od histy i ngo.pl. Jej trwałym efektem była nie tylko dokumentacja wiedzy, lecz także wzmocnienie społeczności osób wyposażonych w język, narzędzia i motywację do reagowania na naruszenia praw człowieka oraz procesy wykluczenia.
